|
Στις γραμμές που ακολουθούν παραθέτουμε τα σημαντικότερα σημεία από το κεφάλαιο «Εισαγωγή στην σπηλαιοκατάδυση» του εγκολπίου σπηλαιολογίας του ΣΠΕΛΕΟ.
Σπηλαιοκατάδυση λέγεται η κατάδυση σε υποβρύχια (πλημμυρισμένα) τμήματα σπηλαίων τα οποία πρακτικά λέγονται όλα σιφώνια.
Η σπηλαιοκατάδυση είναι απαραίτητη για να προχωρήσει ο σπηλαιολόγος σε σπήλαια που καταλήγουν ή αρχίζουν σαν σιφώνι και η συνέχιση της πορείας είναι αδύνατη με τις κλασσικές μεθόδους σπηλαιολογίας.
Γενικά ο σπηλαιοδύτης είναι πιθανό να αναδυθεί σε νέο ξηρό τμήμα ή να διανύσει μόνο υποβρύχια διαδρομή.
ΙΔΙΟΜΟΡΦΙΕΣ ΤΩΝ ΣΙΦΩΝΙΩΝ
-
Το σκοτάδι είναι συνήθως απόλυτο
-
Δεν υπάρχει αέρας πάνω από το δύτη ΄πως στη θάλασσα. Αν ο δύτης αντιμετωπίσει σοβαρό πρόβλημα δεν μπορεί να αναδυθεί, αλλά είναι υποχρεωμένος να επιστρέψει κάνοντας την ίδια διαδρομή
-
Τα σιφώνια θολώνουν από την κίνηση του δύτη (ιδίως από τα πέδιλα) και τις φυσαλίδες που «χτυπούν» τη οροφή. Έτσι ο δύτης μπαίνοντας έχει καλή ορατότητα και επιστρέφοντας συνήθως δε βλέπει καθόλου. Η έξοδος χωρίς μίτο είναι αδύνατη.
-
Συχνά υπάρχουν στενά περάσματα
-
Είναι εύκολο να κατολισθήσουν πέτρες και όγκοι λάσπης
-
Συχνά υπάρχουν σταλακτίτες και σταλαγμίτες που δυσκολεύουν το πέρασμα και μπερδεύουν το μίτο.
ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
1. Ο ΜΙΤΟΣ
Είναι σκοινάκι, λεπτό, ανθεκτικό, άσπρο για να φαίνεται, ουδέτερης πλευστότητας, τυλιγμένο σε ειδικό καρούλι. Κάθε πέντε μέτρα έχει ταμπελίτσα από κολλητική ταινία που γράφει τα μέτρα από την αρχή και έχει βέλος προς την έξοδο.
Επειδή ο δύτης θολώνει το σιφώνι, ο μίτος χρειάζεται για να τον ακολουθούν οι επόμενοι και οπωσδήποτε για την επιστροφή.
Το καρούλι έχει χειρολαβή, μανιβέλα και δεν αφήνει το μίτο να ξετυλιχτεί μόνο του.
2. Ο ΑΤΟΜΙΚΟΣ ΜΙΤΟΣ
Είναι λεπτότερο σκοινάκι, 30 μέτρων σε μικρό καρούλι και κάθε δύτης έχει ένα δικό του. Χρειάζεται για τις διακλαδώσεις, καθώς επίσης για τις περιπτώσεις που κοπεί ή χαθεί ο κύριος μίτος.
3. ΤΟ ΚΡΑΝΟΣ
Παρέχει προστασία από τα χτυπήματα και έχει ειδικές υποδοχές για φωτιστικά.
4. ΦΩΤΙΣΤΙΚΑ
Είναι κοινοί υποβρύχιοι φακοί ή ειδικές κατασκευές με ξεχωριστή μπαταρία. Επειδή χαλάνε εύκολα πρέπει ο δύτης να έχει τέσσερα (4). Προσαρμόζονται στο κράνος ή στα χέρια.
5. ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΣΥΣΚΕΥΗ
Ο δύτης έχει δύο μπουκάλες με ανεξάρτητο μεταξύ τους αέρα, δύο (2) ρυθμιστές και δύο (2) μανόμετρα. Το μέγεθος των φιαλών εξαρτάται από το μήκος, το πλάτος και το βάθος που έχει ή υποθέτουμε μέσα και έξω από το σπήλαιο. Έτσι για μικρό, στενό, ρηχό σιφώνι με δύσκολη πρόσβαση χρειάζονται μικρές μπουκάλες. Για μακρύ, πλατύ, βαθύ σιφώνι με εύκολη πρόσβαση μεγάλες μπουκάλες.
Η σύνδεση μπουκάλας – ρυθμιστή γίνεται με σύστημα DIN που έχει μεγάλη αντοχή στις υψηλές πιέσεις (300 ατμόσφαιρες-atm) και στις κρούσεις. Ορισμένοι προστατεύουν αυτό το ευαίσθητο σημείο και με ειδικές καλύπτρες.
Οι μπουκάλες δεν πρέπει να έχουν μηχανισμό ρεζέρβας.
Τα άκρα των ρυθμιστών και μανομέτρων δεν κρέμονται ελεύθερα, αλλά είναι δεμένα κοντά στο σώμα του δύττη.
6. Ο ΚΟΦΤΗΣ
Είναι μικρό «κλαδευτήρι» που προσαρμόζεται στον πήχη του δύτη και αντικαθιστά το μαχαίρι. Ο δύτης τον χρειάζεται σαν ψαλίδι κατά τη χρήση του μίτου. Εάν ο δύτης μπερδευτεί στο μίτο ανεπανόρθωτα, πρέπει να τον κόψει κρατώντας ξεχωριστά εκείνο το κομμάτι που οδηγεί στην έξοδο.
7. ΤΑ ΠΕΔΙΛΑ
Πρέπει να δένουν με λουρί πίσω, ώστε να μπορούν να φορεθούν πάνω από παπούτσια τα οποία χρειάζονται για το βάδισμα, αν περαστεί το σιφώνι.
8. Η ΠΑΝΙΝΗ ΦΟΡΜΑ
Φοριέται πάνω από την καταδυτική στολή για προστασία της από σχίσιμο. Ο υπόλοιπος εξοπλισμός είναι ίδιος με αυτόν της κοινής κατάδυσης.
9. ΚΟΜΠΡΕΣΕΡ
Στις μεγάλες αποστολές είναι απαραίτητο το κομπρεσέρ.
ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΠΗΛΑΙΟΚΑΤΑΔΥΣΗΣ
Ο κανόνας «η κατάδυση γίνεται κατά ζεύγη» ισχύει μόνο σε ευρύχωρα σε σιφώνια. Στα στενά σιφώνια η παροχή βοηθητικής αναπνοής είναι πολύ δύσκολη και έτσι το πρόβλημα του ενός δύτη μπορεί να προκαλέσει δύο πνιγμούς. Επίσης το θόλωμα, το σφήνωμα και το μπέρδεμα στο μίτο είναι πολύ χειρότερα με δύο άτομα σε στενό σιφώνι.
Αρχικά ο δύτης δίνει το μίτο στην αρχή του σιφωνίου. Ανάβει τα δύο φωτιστικά του. Καταδύεται κρατώντας το καρούλι και αφήνοντας το μίτο να ξετυλίγεται μόνος του. Όπου χρειάζεται τον δένει στα τοιχώματα, ώστε να μην μετακινηθεί προς στενά σημεία. Ελέγχει συχνά τα μανόμετρα και αναπνέει εναλλάξ από τους ρυθμιστές, ώστε οι μπουκάλες να έχουν συνέχεια περίπου ίσο αέρα.
Κάνει ήρεμες κινήσεις και κολυμπά μακριά από τα τοιχώματα για λιγότερο θόλωμα. Όταν καταναλώνει το 1/3 του συνολικού αέρα πρέπει να αρχίσει την επιστροφή, ακόμη κι αν δεν ολοκλήρωσε το στόχο του. Αν το μήκος του σιφωνίου είναι μικρότερο από όσο επιτρέπει το όριο του αέρα, τότε ο δύτης θα βγει σε ξηρό τμήμα και πιθανόν να ακολουθούν και άλλα σιφώνια.
Πριν την επιστροφή δένει καλά το μίτο στο σημείο που έφθασε και τον κόβει εκεί. Έτσι ο μίτος μένει μόνιμα στα εξερευνημένα σιφώνια. Αρχίζει την επιστροφή έχοντας το 2/3 του αέρα. Τώρα το σιφώνι είναι θολό και ο δύτης βασίζεται αποκλειστικά στο μίτο, που τον κρατά συνεχώς, χωρίς να τον τραβά μέχρι την έξοδο. Αν υπάρχουν και άλλοι δύτες, αυτοί ακολουθούν σε ευθεία, κρατώντας συνέχεια το μίτο.
ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΣΠΗΛΑΙΟΛΟΚΑΤΑΔΥΤΙΚΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ
ΚΙΝΔΥΝΟΙ
Λάθη στο μίτο, Λάθη στον αέρα, Κακός εξοπλισμός, Βλαβερά αέρια, Στενά περάσματα, Απρόοπτα |
